Fotonegatieven zelf digitaliseren op 4 manieren

Fotonegatieven zelf digitaliseren is goed mogelijk, mits je er de tijd voor hebt! Het proces zelf is namelijk relatief simpel. Via een apparaat maak je een foto van de fotonegatief en zet je op de computer om naar een positief beeld. Dit artikel vertelt hoe je fotonegatieven zelf kunt digitaliseren op 4 manieren; smartphone, flatbed scanner, negatief scanner en via professionele camera.

Handig om te weten vooraf

  • Bij het digitaliseren van afgedrukte foto’s en negatieven komt er meer bij kijken dan het scannen alleen.
  • De negatieven digitaliseren duurt vaak langer dan verwacht. Afhankelijk van het formaat doet de scanner er ongeveer een minuut over om een middenmaat te scannen.
  • Vooraf het scannen moet elke negatief schoongemaakt worden en gecontroleerd worden op krassen en vlekken.
  • Voor een beter resultaat, behoort er een voorscan en vervolgens een definitieve scan gemaakt te worden.
  • De negatieven zijn vaak onderhevig aan kwaliteitsverlies door verschillende invloeden zoals temperatuur, vocht en stof.
  • Het bekijken van negatieven is zonder viewer niet handig, wat de beoordeling van de afbeelding lastig maakt
fotonegatieven-stroken

Voordelen van zelf digitaliseren

  • Goedkoper
  • Prima bruikbaar na bewerking (vereist wel beetje kennis Photoshop)
  • In je eigen tempo werken
  • Eigen werkwijze (meer controle)
  • Zelf je foto’s organiseren terwijl je digitaliseert

Nadelen van zelf digitaliseren

  • Kost meer tijd (meer tijd om ze in te scannen, vooral als je met telefoon werkt)
  • Kost meer tijd i.v.m. fotobewerking of je moet leren te bewerken
  • Vaak vertonen de scans stof, krassen en vlekken, waardoor het een zeer tijdrovende klus wordt om de foto’s individueel te bewerken.
  • Hetzelfde maar dan vanwege kleurvervagingen
  • Minder kwaliteit door niet gebruik van professionele apparatuur en kennis (fotobewerking)
  • Als het gaat over een grote kwantiteit, dan kan het lastig zijn om te organiseren
  • Doordat je in je eigen tempo werkt, kan het gemakkelijk zijn om uit te stellen

Houd wel rekening met het volgende bij fotonegatieven zelf digitaliseren:

  • Hoeveel tijd wil je besteden aan het digitaliseren?
  • Hoeveel tijd wil je besteden aan het bewerken van de foto’s?
  • Hoeveel tijd wil je besteden aan kennis over fotobewerkingprogramma’s, zoals Photoshop?

Tegenwoordig kan de scanner zelf allerlei correcties laten uitvoeren, zoals automatisch rechtzetten, de kleur aanpassen en stof/krassen verwijderen. Echter de automatische instellingen hoeven niet voor elke foto een verbetering te zijn. Hierdoor is het maatwerk. Als je te maken hebt met een grote batch aan negatieven, dan scheelt de automatische batchbewerking je erg veel tijd. Enkele foto’s zou je nog apart na kunnen bewerken. Dit vereist wel enige kennis van fotobewerkingsprogramma’s.

zelf fotonegatieven digitaliseren

Benodigdheden

Afhankelijk van hoeveel geld je wilt uitgeven voor het digitaliseren van jouw negatieven, heb je de volgende dingen nodig:

  • Tijd
  • Computer of laptop
  • Telefoon of flatbedscanner of negatiefscanner of professionele camera
  • Schoonmaakspullen scanner (speciaal schoonmaakmiddel en microvezel doekjes)
  • Handschoentjes voor foto’s en stoffer en perslucht voor de stofdeeltjes
  • Fotobewerking software, zoals Photoshop of Lightroom
  • Verlichte (onderplaat), zoals LED-paneel of tablet
  • Werkruimte
  • Nog meer tijd

Let op: wanneer je een professionele camera gebruikt heb je ook een macrolens nodig, statief en negatiefhouder.

Om je een indicatie te geven zijn de kosten ongeveer als volgt:

  • Computer/laptop vanaf ongeveer 600 euro (standaard laptop)
  • Flatbedscanner, vanaf 80 euro tot aan 5000 euro
  • Negatiefscanner: vanaf 100 euro tot aan 20.000 euro
  • Professionele camera: 1000 euro tot in de 10.000 euro
  • Macro lens: 80 euro tot 10.000 euro
  • Statief: 20 euro tot 20.000 euro
  • Led-paneel: 30 euro tot 50.000
  • Negatief houders: 10 euro tot 160 euro
  • Schoonmaakspullen (microvezel doekje, glassex, schoonmaakmiddel op alcoholbasis en *airpuffer*, rond de 15 euro
  • Handschoentjes, gratis bij de fotowinkels
  • Fotobewerking software: Er zijn verschillende free software opties, maar om het meest eruit te halen start een abonnement voor een jaar vanaf 120 euro.
  • Tijd:
    Uitzoeken van je negatieven, sorteren en uitkiezen (afhankelijk van hoeveel negatieven)
    Organiseren van je foto’s in categorieën
    Scannen/digitaliseren zelf met flatbedscanner (afhankelijk van de grootte), bij 12 tot 18 negatieven per scan, ongeveer 2 minuten (= 3 scans Silverfast 9)

Fotobewerking: standaardbewerking omvat ‘cropping’, ‘scheiden van foto’s’, draaien/spiegelen/kleuren aanpassen/helderheid/etc. Te denken valt ongeveer aan 1-2 minuten per negatief, mits je al voorkennis van fotobewerkingprogramma hebt.

Als je ongeveer 1000 negatieven hebt, kan dit wel tot 50 uur van je tijd in beslag nemen. Dat is meer dan een fulltime werkweek!

Digitaliseren via smartphone

De snelste en gemakkelijkste manier om negatieven te digitaliseren is met je smartphone. Je maakt een foto van het negatief met een speciale app, waardoor het negatief in een positief beeld word omgezet. Om een negatief beeld goed te fotograferen heb je tegenlicht nodig. Tip: Plak een wit a4 papiertje of groter tegen het raam en fotografeer het negatief voor het witte papier (houdt wat afstand tussen het negatief en het papier).

Om een negatief beeld goed te fotograferen heb je tegenlicht nodig. Tip: Plak een wit a4 papiertje of groter tegen het raam en fotografeer het negatief voor het witte papier (houdt wat afstand tussen het negatief en het papier).

Hoe werkt zelf digitaliseren via smartphone?

  1. Download de gewenste app om je negatieven mee in te scannen (vb. Photo Negative Scanner).
  2. Installeer het programma op je smartphone.
  3. Plak een wit A4 papiertje op het raam of gebruik je computerscherm met witte achtergrond
  4. Maak je negatieven stofvrij en controleer op beschadigingen
  5. Maak m.b.v. het programma een scan van het negatief, die je een ongeveer een cm van het papier/computerscherm af houdt.
  6. Volg de stappen in de app voor verdere fotobewerking
  7. Herhaal stap 4 t/m 6, totdat je alle negatieven hebt gescand.

*Trek voordat je de negatieven aanraakt, je handschoentjes aan!

Digitaliseren via flatbedscanner

Ook kun je negatieven digitaliseren m.b.v. een flatbedscanner. Je herkent ze vast wel, de scanner waarbij je de klep opent, het document op de glazen plaat legt, de klep weer sluit en vervolgens scant.

Als je te maken hebt met grote hoeveelheden/aantallen fotonegatieven, dan kan het goedkoper zijn om zelf éénmalig zo’n scanner aan te schaffen. De flatbedscanner geeft een betere kwaliteit dan digitaliseren met de telefoon. Wil je voor goede kwaliteit met hoge resolutie en breed kleurenspectrum? Kijk dan eens naar de negatiefscanners.

Let op: De negatieven behoren voordat ze worden gescand, geplaatst te worden in negatiefhouders om Newtonringen te voorkomen.

Hoe werkt digitaliseren via flatbedscanner?

  1. Verzamel je oude negatieven en bekijk wat je hebt. Maak onderscheid tussen welke negatieven je wilt scannen, welke niet.
  2. Organiseer en categoriseer je negatieven
  3. Maak je scanner schoon met de schoonmaakspullen en stel de scanner in op de gewenste instellingen. Maak de oppervlakte schoon met een microvezel doek, zodat er geen vingerafdrukken, haar, stof of ander microvezel mee ingescant wordt met de negatieven.  Stel de resolutie in op het hoogste mogelijk aantal DPI. Stel de gewenste output format in op TIFF of JPEG.
  4. Maak je negatieven stofvrij en controleer op beschadigingen. Doe ze vervolgens in de negatiefhouder.
  5. Plaats de negatieven in de houders op de glazen plaat. Scan de gewenste negatieven in met behulp van de gedownloade fotobewerkingsoftware. Gemiddeld passen er 2 stroken van 6 afbeeldingen op een gemiddelde flatbedscanner.
  6. Pas formaat aan naar gewenste maat
  7. Scheidt de foto’s
  8. Pas basis fotobewerking toe (naar wens, denk aan helderheid/draaien/kleuren wijzigen). Scheuren, vervagingen of andere touch-ups vereisen meer vaardigheden en kennis van professionele fotobewerking. Hiervoor zijn ook foto restauratie services.
  9. Herhaal stap 5 t/m 8, totdat alle negatieven zijn gedigitaliseerd.

*Trek voordat je de negatieven aanraakt, je handschoentjes aan!

Digitaliseren via de negatiefscanner

Naast een smartphone of een flatbedscanner zijn er dan ook nog de negatiefscanners. Deze scanners zijn puur en alleen bedoeld voor het scannen van negatieven en dia’s. Deze scanners kunnen een beeldbestand van 20 megapixels of meer bieden (ook afhankelijk van de foto).

Negatiefscanners zijn er hedendaags in allerlei soorten en prijzen. De goedkopere varianten vereisen vaak meer tijd dan de professionele, doordat de professionele meerdere negatieven in dezelfde tijd kan scannen en dat met een hogere eindkwaliteit. De negatiefscanners starten zo rond de 100 euro en kunnen oplopen tot in de duizenden euro’s.

Hoe werkt digitaliseren via negatiefscanner?

Digitaliseren via negatiefscanner lijkt op digitaliseren via flatbedscanner. Ook hierbij behoren de negatieven in de negatiefhouders geplaatst te worden, alvorens ingescand te worden. Dit is om Newtonringen te voorkomen.

fotonegatieven-stroken-2

Fotonegatieven zelf digitaliseren via professionele camera met macrolens

Hiervoor wil je de negatieven in een negatievenhouder plaatsen en deze vervolgens op het led-paneel of tablet (‘lichtbak’) plaatsen. De camera staat dan met behulp van de statief (stevig) gefixeerd met de macrolens gericht naar beneden. Het meest handig is om de camera aan de computer verbonden te hebben. Vervolgens schuif je de negatiefhouder van links naar rechts en maak je bij elke negatief een foto. De foto’s worden direct naar je computer gestuurd, waar ze worden omgezet in een positief beeld en ze gereed zijn voor de nabewerking.

Zo, na alle informatie ben je er helemaal klaar voor om jouw collectie fotonegatieven zelf te digitaliseren.

Wil je wat meer weten of hoe je het beste foto’s kunt bewaren of uit een zelfklevend album kunt halen? Of wil je juist weten hoe je foto’s kunt digitaliseren? Bij fotodigitaliseren.nl ben je bij het juiste adres! Wij zijn ook via het contactformulier, e-mail of per telefoon te bereiken.